galería cefvigo

O fotógrafo Virxilio Vieitez nace en Soutelo de Montes (Pontevedra) no ano 1930, e aos dezaoito anos vai traballar como mecánico aos Pirineos, onde compra a súa primeira cámara, unha Kodak de caixón de formato 6x9, para comezar a fotografar as paisaxes e retratar os seus compañeiros de traballo. Posteriormente trasládase a Cataluña, traballando en Palamós como empregado do fotógrafo Julio Pallí. No ano 1955 regresa a Soutelo de Montes para se establecer profesionalmente, facéndose coa clientela de toda a Terra de Montes e traballando en diferentes vilas e aldeas como Cerdedo, Avión, Beariz, Forcarei…

A principios dos anos sesenta, cando se impón a obrigatoriedade do carné de identidade, desprázase na súa Lambreta de xeito continuado por toda a comarca para realizar os retratos de carné. Lévao a cabo cunha gran simplicidade de medios, empregando como telón de fondo un simple pano branco, feito delatado por unha rachadura que aparece na marxe da maioría dos retratos. A pesar da rapidez con que foron feitos (normalmente non realizaba máis de unha ou dúas tomas de cada persoa)
teñen un grande interese tanto dende o punto de vista estético como documental, pois acaban converténdose nun exhaustivo retrato colectivo dunha comarca nun determinado momento.

Aínda que segue a traballar ata a década dos oitenta, no libro centrámonos exclusivamente nos anos 1955-65, por considerarmos que é neste período cando realiza a súa obra máis interesante. Fotografou os diferentes aspectos da vida na bisbarra, como o traballo no agro ou actividades como a matanza, manifestacións sociais como os bailes, os partidos de fútbol ou a chegada dos titiriteiros.

Dedicoulle gran parte do seu tempo á fotografía de vodas, para o que en ocasións se despraza a vilas fóra da Terra de Montes, e mención moi especial merecen as súas fotografías dos velorios e retratos de mortos, que servían moitas veces para resolver cuestións de herdanzas, testemuñando así que esa persoa morrera. A maior parte das veces estas fotos nos permiten profundizar na idea do papel que pode xogar a fotografía como instrumento que fai perdurar a memoria.

A maioría das reportaxes antes citadas sobre a vida da comarca resolvéraas a través do retrato, e é preciso dunha forma moi especial salientar que case que a súa totalidade está realizada no exterior cunha sinxela escenificación que el controla totalmente e que resulta tan excepcional como fascinante. A grande orixinalidade destas fotos vén dada polo feito de que substitúa o estudio tradicional de interior por fondos vexetais, polos que se sentía atraído, introducindo nalgunhas ocasión primeiros planos vexetais como un dos elementos esenciais da fotografía.

Resulta completamente insólito atopar retratos de primeira comuñón onde as verzas ocupan unha parte moi importante do fotograma e o suxeito protagonista do retrato aparece metido no medio delas, a pesar da solemnidade do momento. Nalgunhas ocasións cómpre destacar a harmonía entre o fondo vexetal e o ramo de flores da moza fotografada. Cómpre tamén mencionar o interese das imaxes nas que introduce animais e especialmente convén reparar no gran número de imaxes que Virxilio constrúe introducindo como fondo, e elemento fundamental na imaxe, os monumentais coches que traían os emigrantes de América, os haiga. Este último elemento vai facer que a fotografía reflicta claramente a situación xerada pola emigración.Unha situación na que os luxosos coches americanos aparecían en estradas que máis ben eran case camiños, onde a economía campesiña carecía das máis elementais máquinas e onde a forma de vida non dispuña dos máis elementais servicios. Resultan inusitadas as imaxes dos haigas aparcados diante de casas que aínda debían agardar dez anos para ter un servicio tan elemental como a auga corrente.

Nos seus retratos, caracterizados pola frontalidade e polo estaticismo, chama a atención a excepcional capacidade de Virxilio para lograr plasmar unha gran expresividade dos suxeitos fotografados, presentándoos sempre cunha gran dignidade. En ocasións traennos á memoria a Paul Strand, August Sander, Walker Evans ou a Diana Arbus e a Richard Avedon, dos que el non tiña a máis mínima referencia.A obra de Virxilio Vieitez foi estudiada polo dentro do proxecto de investigación "Dous aspectos da fotografía en Galiza. 1950-65" financiado pola Universidade de Vigo, e contou coa colaboración da filla do fotógrafo Keta Vieitez